Bronvermelding en een auteursrechtcorrecte website
Gepubliceerd op 2 juni 2006
Als je een educatieve website maakt zul je ongetwijfeld gebruik maken van ideeën, informatie, afbeeldingen etc. van allerlei mensen, die je haalt uit verschillende bronnen als boeken, televisieprogramma's of websites. Het is belangrijk dat je bij het gebruiken van deze bronnen geen rechten schendt, commerciële doelen schaadt of mensen eer voor hun werk onthoudt.
Auteursrecht op het Internet is nog steeds in beweging en daardoor soms erg onduidelijk. Een belangrijke regel die zeker wel moet gelden is:
"Ere wie ere toekomt"
Het gebruik van informatie
Informatie die je overneemt uit bronnen van anderen moeten worden voorzien van een bronvermelding. Dit geldt zowel voor letterlijke tekst(delen) als parafrases (in je eigen woorden herschreven).
LET OP: Het in eigen woorden schrijven van een tekst maakt de informatie nog niet van jou, en vereist nog steeds een bronvermelding!
Het maken van een bronnenlijst
Alle bronnen die je gebruikt hebt dien je te verzamelen in een grote lijst, die je alfabetisch ordent op achternaam van de maker. In je eigen tekst verwijs je dan naar de bron met: (Auteur, publicatiejaar, paginanummer).
De vermeldingen in de bronnenlijst kunnen er zo uitzien:
Vermelding van een boek
[achternaam auteur], [voorletters] ([jaar van uitgave]). [titel: subtitel]. [plaats uitgever]: [uitgever]
bijvoorbeeld: Brown, Dan (2004). De Da Vinci Code. Amsterdam: Luitingh-Sijthoff.
Vermelding van een website
[achternaam auteur], [voorletters] ([publicatiejaar / update]). [titel van document of website]. Geraadpleegd op [dag-maand-jaar], [adres website].
bijvoorbeeld: Bernstein, Mark (2002). 10 Tips on Writing the Living Web. Geraadpleegd op 02-06-2006, http://www.alistapart.com/articles/writeliving
Vermelding van een artikel uit een krant of tijdschrift
[achternaam auteur], [voorletters] ([publicatiedatum]). [titel artikel: subtitel.] [naam van
tijdschrift of krant]. [nummer], [paginanummer(s)].
Verwijzing in jouw tekst naar de vermelding in de bronnenlijst
bijvoorbeeld: Sommige websites veranderen iedere dag, een enkele zelfs iedere paar minuten. Dan Chan noemt dit het levende web, dat deel van het web dat altijd veranderd . (Bernstein, 2002)
noot: Bovenstaande methode wordt vooral gebruikt op bijvoorbeeld universiteiten en het HBO en nog niet zoveel op het Internet. Toch is het een goede manier om ook hier de waarheid en dus de kwaliteit van informatie te toetsen.
Meer informatie
Bovenstaande notatiewijze van bronnen is gebaseerd op APA richtlijnen, aangepast door het LWSVO in hun Richtlijnen Bronvermelding. Meer informatie vindt je op hun website.
APA Richtlijnen
Richtlijnen bronvermelding LWSVO
[PDF
44 Kb
]
Website LWSVO
ThinkQuest website Dromen: Zoiets moet in je opkomen
Het gebruik van afbeeldingen, geluids- en videofragmenten
LET OP: Vermeld ook bij afbeeldingen of geluids- en videofragmenten tenminste de maker!
Toestemming vragen aan de auteur
Voor het gebruiken van afbeeldingen (foto's, illustraties, kunstwerken etc.), geluidsfragmenten (muziekstukken, popnummers etc.) en videofragmenten van anderen heb je toestemming nodig van de auteur, tenzij:
- Het werk is 70 jaar of ouder (in de Verenigde staten geldt 95 jaar), dit betekent niet altijd dat kunstwerken of portretfoto's dan vrij gebruikt kunnen worden - er kan nog Beeldrecht of Portretrecht op deze werken rusten!
- De auteur heeft vrijwillig afstand gedaan van het auteursrecht, danwel algemeen toestemming gegeven voor vrij gebruik
LET OP: Als je bijvoorbeeld een afbeelding zonder bronvermelding op het Internet vindt, betekent dit niet dat je deze zomaar kunt kopiëren en publiceren!
TIP: Bij het aanschrijven van auteurs is het belangrijk dat je vermeldt dat het werk voor educatieve doeleinden zal worden gebruikt!
Auteur onvindbaar?
Natuurlijk komt het voor dat je de auteur van een werk niet kunt bereiken. Wil je de afbeelding of het fragment toch gebruiken kun je een paar maatregelen treffen:
- Plaats een zogenaamde 'Disclaimer' waarin je schrijft dat iedere auteur contact met je kan opnemen mocht hij het niet eens zijn met de publicatie van bijvoorbeeld een afbeelding. Vermeld ook het educatieve doel van je website.
- Houd de afbeelding klein (onder de 500 pixels, zodat er bijvoorbeeld geen posters van kunnen worden afgedrukt) en bied slechts korte fragmenten (ongeveer 60 seconden) aan van films of muziekstukken. Zorg dat de vorm van het gepubliceerde werk de commerciële activiteiten van de auteur niet benadeelt.
- Haal de afbeelding of fragment van je website als de rechthebbende auteur daarom vraagt
Meer informatie
Meer juridische achtergronden vind je hier:
Wikipedia; Bronvermelding
Auteursrecht voor jou
|
ThinkQuest Lounge